فصل هفتم : اختلاف اصناف اختلافى كه در اصناف گوناگون مردم ديده مىشود برحسب اين امور است : برحسب سن ، يا آن‌چه متعلق به اتفاق است - مانند توانگرى و نسب ، و بخت و دليرى - يا برحسب اختلاف اغراض و همت‌ها - مانند پادشاهى ، زهد ، و صناعت‌ها - يا برحسب اختلاف بلاد - مانند عربى ، عجمى ، تركى ، هندى ، رومى ، يا برحسب اختلاف حال نفوس در بزرگى كوچكى است . اكنون به توضيح اين اختلافات مىپردازيم : الف - اختلاف برحسب سن : جوانان بيش‌تر شهوت جنسى و پوشيدن لباس‌هاى مختلف دارند ، داراى طبعى منقلب بوده ، زود خشمگين شده ، خشم‌شان سخت بوده ، زودرنج و خوش‌خو هستند ، كرامت و پيروز شدن را دوست دارند ، ظلم و ستم را كم‌تر تحمل مىكنند ، شجاعت آميخته اراده بر طبع ايشان چيره مىشود ، زود گول مىخورند ، به سبب كمى تجربه و حسن ظن سخن هركسى را مىپذيرند ، آرزوهاى متنوع و بزرگ دارند ، خجولند ، بزرگ‌همت‌اند ، خود را در امور داراى كياست مىدانند ، اگر خطايى كنند زود شكسته مىشوند ، سيرهء ايشان لذت‌طلبى است و آن‌چه در اين باب نافع است . به سبب دوستى ، مصاحبت و معاشرت و آميزش با نزديكان و اقربا را دوست دارند در كارها به جانب افراط و غلو ميل دارند . به خاطر شدت غضب و كمى ترس ، آشكارا ستم مىكنند ، از سرعت تصديق غير ، رحيم هستند ، با حيله‌گران و مكاران دشمن‌اند . شوخى ، افسانه‌ها و خنده را دوست دارند . در برخى از اين اخلاق ، شجاعان نيز مانند جوانان هستند . اين اخلاق عبارت‌اند از : حسن ظن ، زودخشمى ، كمى ترس و جزع . اين‌ها ، اخلاق كسانى است كه سن‌شان كم‌تر از سى سال است . و البته غالبا چنين است . اما پيران در اين امور ضد جوانان‌اند . يعنى : بدخو هستند ، نسبت به خوردنىها حريص‌اند . به خاطر سرعت انفعال سريعا خشمگين مىشوند ، اما خشم‌شان ضعيف است ، سودجو هستند ، گول نمىخورند ، به خاطر كثرت تجربه در هيچ كارى صددرصد و جزمى حكم نمىكنند . توجهى به حمد يا ذم ديگران ندارند ، بدگمان‌اند و از عواقب امور ترسان . در دوستى و دشمنى افراط و غلو نمىكنند بلكه دوست دشمن شكل و دشمن دوست شكل‌اند . داراى همتى كوتاه بوده و اغلب نااميدند . فقط همّ و غم‌ّشان